اینجا ایلام، صدای ما را از جایی دیگر میشنوید!

احد رستگار- سیمره379: آنچنان که از نامشان پیداست، شبکههای رادیوی و تلویزیونی استانی باید رسانهای برای همه مردم آن استان باشند و زمان و حجم برنامههای آنها به طور متناسب و عادلانه، به همهی گروههای قومیتی و زبانی آن استان اختصاص یابد. شبکههای رادیوی و تلویزیونی استان ایلام یکی از چندین شبکهی استانی است که به این موضوع بیتوجه هستند. متأسفانه، در این چند سالی که شبکهی رادیوی و تلویزیونی این استان فعالیت خود را شروع کردهاند، شاهد رشد انحصاری و اختصاصی شدن برنامههای این شبکه استانی در راستایی تبلیغ و ترویج فرهنگ و زبان یک گروه قومی خاص هستیم. هر چقدر این روند شتابان، آشکارا و ملموستر به پیش میرود کمتر میتوان آن را به پای بیتوجهی برنامهریزان مرکز رادیو و تلویزیون استان ایلام به رعایت تناسب و تعادل در پخش برنامهها برای هر یک از گروههای قومی و زبانی استان گذاشت.
کافی است شخصی بیطرف که اندک اطلاعی از تاریخ و مردمشناسی استان ایلام کنونی دارد، چند ساعت به تماشای برنامههای تلویزیونی و استماع برنامههای رادیوی این مرکز بنشیند. قطعاً توجه و تمرکز بیش از حد این مرکز به ساخت و تهیه و... با استفاده از فرهنگ و زبان و ... یک گروه اقلیت در این استان و سعی در نادیده گرفتن و کتمان فرهنگ و زبان و... لری به عنوان اکثریت قومی، فرهنگی و تاریخی این استان اولین چیزی است که نظر او را جلب میکند.
حجم ناچیز استفاده از فرهنگ و زبان و ... لری (اعم از لکی و مینجایی) در تهیه و پخش برنامهها. حتا مجریان این شبکه در گفتوگوهایشان از کردی استفاده میکنند. البته هر از چندگاهی در پی اعتراضات زیاد مردم استان، برنامهای کوتاه به لرها اختصاص داده میشود که البته در بیشتر آنها، سعی بر آن است تا جغرافیا، فرهنگ، زبان و ... لرها تحت عنوان کردی، معرفی بشود. یا دایماً جمله «بنا بر درخواست هماستانیهای لر این برنامه را تهیهکردهایم، پس دیگر گلهمند نباشید» تکرار میشود.
عدم استفاده از هنرمندان مطرح استانی و کشوری که لرتبار هستند. تنها در صورتی که ایشان از اجرای موسیقی و شعر لری امتناع و به نواختن و خواندن موسیقی و شعر کردی اقدام نمایند از ایشان در ساخت و پخش برنامهها استفاده میشود. این در صورتی است که به کرات و حتا از خوانندگان و نوازندگان مجالس عروسی و یا خوانندگانی از شهرهای سنندج و ... که به زبان کردی میخوانند در تهیه و پخش برنامههای ضبطشده و حتا زنده استفاده میشود. در مورد بازیگران سینما و تئاتر و دیگر هنرمندان، مشاهیر و حتا کارشناسان لرتبار استان نیز همین رویه اعمال میشود.
جعل تاریخی و تلقین هویتی، چه قبل و چه حین مصاحبه، توسط مصاحبهکننده به مصاحبه شونده. نمونه مشهور این مورد فیلم کوتاهی موسوم به «مش ولی» است که طی آن گزارشگر به پیرمردی که خود را لر معرفی میکند، میگوید تو کرد هستی! مصاحبهای که باعث رنجش همهی ملت لر و اعتراضات گستردهای از جانب مردم استان ایلام و سایر لرتباران (اعم از لک، مینجایی، بختیاری و ...) شد.
اجبار مصاحبه شوندگان لر به کردی سخن گفتن. حتا گزارششده که مصاحبهگر قبل از ضبط مصاحبه به افراد لرتبار میگفته که کردی سخن بگویید و وقتی مصاحبه شونده بیان میکرده که بلد نیستم، مصاحبهگر میگفته که نگران نباش به تو میاموزم که چه بگویی!
در این میان اوضاع اقلیت کمجمعیت عرب مقیم جنوب غربی استان ایلام بسیار اسفبار است. چراکه آنها کوچکترین سهمی در این شبکه ندارند و به هیچوجه نامی از آنها برده نمیشود.
اقداماتی از این دست باعث شده تا مردم استان ایلام بهجای تماشای به برنامههای استان ایلام برنامههای شبکهی افلاک - شبکه استانی لرستان – را تعقیب کنند. آمار تماسها و پیامکهای ارسالی و نیز مشارکت افرادی از مناطق مختلف استان ایلام در برنامههای شبکهی افلاک گواهی از این موضوع است. همچنین فرار و اجرای هنرمندان موسیقی و تئاتر استان ایلام در استانهای دیگر از عوارض سیاست کردیزاسیون، شبکه ایلام است. سیاستی که شبکههای همچون «بی بی سی» و «صدای آمریکا» و شبکههای ماهوارهای کردی در پیشگرفتهاند. سیاستی که باعث تفرقهافکنی در میان مردم استان ایلام خواهد شد. مردمی که بهرغم تفاوتهای قومی و زبانی، در طول تاریخ و به ویژه هشتسال دفاع مقدس مردانه در برابر سنگینترین حملات ارتش عراق ایستادگی کردهاند.
*بنا بر گواهی اسناد و مدارک تاریخی فراوان، از هزاران سال پیشتر و تا قبل از به قدرت رسیدن رضاخان، استان ایلام کنونی، بخشی از استان کرمانشاه و بخشی از شرق کشور عراق، به نام «لرستان پشتکوه» و بخشی از سرزمین لرنشین «لرکوچک» یا «لرستان فیلی» بودهاست. در اوایل قاجار، حکومت «والیان لرستان» به این سرزمین محدود و پایتخت آنها از شهر خرمآباد به «ده بالا» یا شهر ایلام کنونی انتقال یافت.